تکم گردانی

نوروز در برج حمل اتفاق می افتد

حمل یا بز در ترکی تکه گفته می شود.دوره گردان یا عمو نوروز و حاجی فیروز  آذربایجانی مشابه بابا نوئل غربیان به تکم چی معروف بودند.

 

   اسلاف ما در آذربایجان اشعار زیبایی به زبان ترکی آذربایجانی سروده و بیشتر با زبان تکم گردانان در شهرها و قصبات رواج داده اند

   از اشعار عرفانی آنها‌: 

نقل از دوران تکم گردانی و دراویش کشکول تبرزین بدست:

بهار آمد بهار آمد خوش آمد[1]                            علی باذوالفقار آمد خوش آمد

گل و نسرین به بارآمد خوش آمد

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                      آیوز  ایلوز هفتوز گونوز موبارک

امیرالمومنین تاختا چخاجاق                               یزیدون بوینونا نوختا وراجاق

شیرین شربت سو یئرینه آخاجاق

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                       آیوز  ایلوز هفتوز گونوز موبارک

طوطی قوشی نه قالخی سان هوایه                          ترحم ایلیون سیز بینوایه             گلن بایرام  گئدرسن کربلایه

   سیزون بو تازه بایراموز موبارک                   آیوز  ایلوز هفتوز گونوز موبارک

کربلا یولوندا سالدردم حامام                          اوخودوم درسیمی ایله دیم تامام       سنه قربان اولوم اون ایکی ایمام

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                     آیوز  ایلوز هفتوز گونوز موبارک

کربلا یولوندا سالدردم گونبز                            اوخودوم درسیمی ،دئدیلر بیلمز          سنه قربان اولوم  گوزه گورونمز

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                       آیوز ایلوز هفتوز گونوز موبارک

بایرام گلدی بایرام گلدی آی آمان                     بیر نئچه دریزه گئدیدی گومان  

قیشون یاریسیندا  قوتاردی سامان

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                      آیوز ایلوز هفتوز  گونوز موبارک

سرتیپ سر طویله ده باغلار بوز آتی                  اونون بوینوندا وار قزل ساعاتی  

 خانلار بیلر ورون بیزیم   باراتی

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                         آیوز ایلوز هفتوز گونوز موبارک

بیزیم یئرده یومورتانی یویاللار                              اونودونوب یئدی رنگه بویاللار

یئدی سینده سفره لره قویاللار

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                       آیوز ایلوز هفتوزگونوز موبارک

بیزیم یئرده قوهون قارپز اکللر                                  اونوتمام شهر لره توکللر      

تئزه ایلین حسرتینی چکللر

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                      آیوز ایلوز  هفتوز گونوز موبارک

جناب جبرئیل نامه گئتیردی                                گئتیر جئیین پیمبره یئتیردی     

 مبارک قوللارین گووه  گوتوردی

سیزون بو تازه بایراموز موبارک                       آیوز ایلوز هفتوز گونوز موبارک

 


[1] این شعر را مرحوم ستوده هم در کتاب تاریخ و فرهنگ نمین آورده است.

 

کتاب ادبیات شفاهی شرق آذربایجان.  نوشته اکبر محمدزاده

گرچه این کتاب به زبان فارسی نوشته شده

اما بیشتر مطالب آن به ترکی آذربایجانی هست

بسیار دوست داشتم کتاب با متن و عنوان کامل ترکی بنویسم

ان شاءالله ماند برای فرصت بعدی که خدا توفیق دهد

کتاب ایستک را تمام کنم.

   

مقدمه ترکی برای کتاب نوشته ام که برای اهل ذوق بسیار جالب باید باشد. 

در پیش گفتار مانند فردوسی پاکزاد از هیچ کلمه بیگانه استفاده نکرده ام

 

اشعار و سروده های جدید بنده

اریدی داغلارون قاری

توکیلدی چایلارا ساری

بیزه گتیر سین باهاری 

سویندیرسین بیزی باری 

گول اوسته گلسین او آری

یادا سالاخ گوزل یاری

 

 

عاشئق لار دیلینین ازبری اولان

    یوردومون بهرلی بارلی سوزلری

دولدورموش سازینا اوزان لار ائللر

مقامدا چالینان کارلی سوزلری

اشعار جدید من

اریدی داغلارون قاری

توکیلدی چایلارا ساری

بیزه گتیر سین باهاری 

سویندیرسین بیزی باری 

گول اوسته گلسین او آری

یادا سالاخ گوزل یاری

 

 

عاشئق لار دیلینین ازبری اولان

    یوردومون بهرلی بارلی سوزلری

دولدورموش سازینا اوزان لار ائللر

مقامدا چالینان کازلی سوزلری

آغاز دیوان لیلی و مجنون ملا محمد فضولی

مکتب ده اونونلا اولدو همدم
بیر نئچه ملک مثال قیز هم

بیر صف قیز اوتوردو بیر صف اوغلان
جمع اولدو بهشته حور و قیلمان

اوغلانلارا قیزلار اولسالار یار
عشقه بولونور رواج بازار

قیز نرگس مست ائدیب فسونساز
اوغلانا ساتاندا عشوه و ناز

اوغلان نئجه صبر پیشه قیلسین
ور صبری وار ایسه نئجه قیلسن؟

اول قیزلار ایچینده بیر پری ناز
قیس ایله محبت ائتدی آغاز